Są zawody i czynności, które możesz wykonywać tylko wtedy, gdy posiadasz odpowiednie kwalifikacje, doświadczenie lub uprawnienia. W niektórych przypadkach będzie to od Ciebie wymagało uzyskania koncesji, zezwolenia lub przynajmniej zgłoszenia do rejestru działalności regulowanej.

Jeżeli Twoja działalność jest objęta koncesjonowaniem lub licencjonowaniem, zanim dokonasz inwestycji z nią związanych, wystąp do odpowiednich organów o uzyskanie promesy (przyrzeczenia) wydania koncesji lub licencji.

Koncesje

Uzyskania koncesji wymaga działalność gospodarcza w obszarach:

  • poszukiwania lub rozpoznawania złóż kopalin, wydobywania kopalin ze złóż, bezzbiornikowego magazynowania substancji oraz składowania odpadów w górotworze, w tym w podziemnych wyrobiskach górniczych
  • wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym
  • wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji i obrotu paliwami i energią
  • rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych, z wyłączeniem programów rozpowszechnianych wyłącznie w systemie teleinformatycznym, które nie są rozprowadzane naziemnie, satelitarnie lub w sieciach kablowych
  • ochrony osób i mienia
  • przewozów lotniczych
  • prowadzenia kasyna.

Szczegółowy zakres i warunki wykonywania działalności gospodarczej podlegającej koncesjonowaniu określają przepisy odrębnych ustaw.

Co do zasady, udzielenie, cofnięcie lub zmiana zakresu koncesji należy do ministra właściwego ze względu na przedmiot działalności. Udzielane są one na czas oznaczony, nie krótszy niż 5 lat i nie dłuższy niż 50 lat, chyba że przedsiębiorca złoży wniosek o udzielenie koncesji na czas krótszy.

Licencje

Wykonywanie niektórych zawodów, a przez to również działalności gospodarczej, która jest realizowana osobiście, wymaga posiadania odpowiedniej licencji. Dotyczy to na przykład:

  • transportu taksówką,
  • transportu drogowego osób i rzeczy,
  • usług detektywistycznych, ochrony osób i mienia,
  • zarządzania oraz pośrednictwa w obrocie nieruchomościami,
  • rzeczoznawców majątkowych.

Zezwolenia

Zezwolenie na prowadzenie danego rodzaju działalności gospodarczej jest potrzebne tylko wtedy, gdy wyraźnie tak stanowią przepisy ustawy (pełną listę zawiera art. 75 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej). Uzyskanie zezwolenia jest wymagane m.in. w przypadku: 

  • hurtowej i detalicznej sprzedaży alkoholi, 
  • prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i wykonywanie pośrednictwa ubezpieczeniowego, 
  • prowadzenia loterii fantowych, gier losowych, gier na automatach i zakładów wzajemnych, 
  • działalności w zakresie usuwania, wykorzystywania i unieszkodliwiania odpadów komunalnych oraz prowadzenia działalności ochronnej przed bezdomnymi zwierzętami oraz prowadzenia schronisk dla bezdomnych zwierząt, 
  • produkcji i dystrybucji tablic rejestracyjnych do pojazdów samochodowych, 
  • wytwarzania i dopuszczenia do obrotu produktów leczniczych, prowadzenia aptek ogólnodostępnych, hurtowni farmaceutycznych.

Odpowiedni organ wydaje zezwolenie, jeżeli spełnisz wszystkie przewidziane prawem warunki. Dlatego trzeba sięgnąć do zapisów odpowiednich aktów prawnych, wymienionych w art. 75 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Działalność regulowana

Niektóre z rodzajów  działalności gospodarczej są tzw. działalnością regulowaną. Oznacza to, że zamiast zezwolenia, musisz zgłosić swoją działalność do odpowiedniego organu prowadzącego rejestr działalności regulowanej. Katalog objętych tym obowiązkiem działalności to wiele bardzo różnych pozycji. Są to:

  • usługi detektywistyczne
  • prowadzenie indywidualnej lub grupowej praktyki pielęgniarek, położnych, a także kształcenie podyplomowe w tych zawodach
  • prowadzenie indywidualnej praktyki lekarskiej, indywidualnej specjalistycznej praktyki lekarskiej, grupowej praktyki lekarskiej, oraz kształcenie podyplomowe lekarzy i lekarzy dentystów
  • prowadzenie stacji kontroli pojazdów i ośrodka szkolenia kierowców, pracowni psychologicznej dla instruktorów, egzaminatorów i kierowców
  • wyrób i rozlew wyrobów winiarskich, wyrób i rozlew napojów spirytusowych, wyrób, oczyszczanie, skażanie, odwadnianie alkoholu etylowego
  • działalność kantorowa
  • prowadzenie przedsiębiorstwa składowego (domu składowego)
  • działalność telekomunikacyjna, np. budowa i udostępnianie sieci osiedlowej
  • organizowanie imprez turystycznych oraz pośredniczenie na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych
  • działalność pocztowa nie wymagająca zezwolenia
  • przechowywanie dokumentacji osobowej i płacowej pracodawców o czasowym okresie przechowywania
  • konfekcjonowanie i obrót środkami ochrony roślin oraz obrót materiałem siewnym
  • organizacja profesjonalnego współzawodnictwa sportowego, a także wyścigów konnych
  • wytwarzanie i magazynowanie biokomponentów.

By uzyskać wpis (i rozpocząć działalność) musisz złożyć stosowny wniosek oraz oświadczenie o spełnieniu wymaganych przez prawo warunków do odpowiedniej instytucji.

Obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej

Decydując się na niektóre rodzaje działalności, jako przedsiębiorca indywidualny lub spółka, masz prawny obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Ubezpieczenie to ma na celu pokrycie ewentualnych szkód wyrządzonych osobom trzecim w związku z prowadzoną działalnością. Obowiązek dotyczy:

  • prowadzących usługowo księgi rachunkowe, doradców podatkowych i uprawnionych do badania sprawozdań finansowych
  • radców prawnych i notariuszy 
  • komorników. syndyków, nadzorców lub zarządców sądowych
  • rzeczników patentowych
  • detektywów
  • brokerów i agentów ubezpieczeniowych działających na rzecz więcej niż jednego zakładu ubezpieczeń
  • architektów i inżynierów budownictwa
  • pośredników i zarządców nieruchomości oraz rzeczoznawców majątkowych
  • audytorów efektywności energetycznej
  • świadczących usługi turystyczne obejmujące polowania
  • organizatorów imprez masowych
  • użytkowników, przewoźników i innych przedsiębiorców prowadzących działalność lotniczą
  • rolników z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego
  • wykonujących działalność leczniczą lub świadczenia zdrowotne
  • organizatorów turystyki i pośredników turystycznych
  • przewoźników drogowych.

Odpowiednie dla siebie ubezpieczenie znajdziesz w ofercie licznych towarzystw ubezpieczeniowych. Zanim podejmiesz decyzję, porównaj oferty kilku – mogą różnić się nie tylko ceną, ale na przykład także dodatkową ochroną, wykraczającą poza minimum wyznaczone przez prawo.

Rozważ dodatkową ochronę swojej działalności. Przedsiębiorca może ubezpieczyć się nie tylko od kradzieży sprzętu lub towaru, ale również np. od skutków utraty danych. Dla wielu rodzajów działalności dostępne jest także fakultatywne ubezpieczenie od odpowiedzialności, przydatne na przykład gdy nie możesz wywiązać się z umowy.